top of page
Ticari mülk yatırımında belge ve proje incelemesini temsil eden dükkân cephesi, dosya ve mimari maket; yapay zekâ ile üretilmiş temsili görsel.

Yatırım Amaçlı Ticari Mülk Satın Alırken Bakılması ve Dikkat Edilmesi Gerekenler

Yazarın fotoğrafı: Taylan Hersek
Taylan Hersek
19 Eki
6 dakikada okunur

Ticari mülk alırken yalnızca satış fiyatına ve aylık kiraya bakmak yeterli değildir. Tapu ve kullanım uygunluğu, kiracının ödeme gücü, sözleşme şartları, toplam satın alma maliyeti ve mülk boşaldığında yeniden kiralanabilir olması birlikte değerlendirilmelidir. İyi bir ticari yatırım, bugünkü gelir kadar yarınki alternatifleri de güçlü olan mülktür.


Bir dükkân, ofis, depo veya komple bina satın alırken aslında iki şeyi incelersiniz: taşınmazın kendisini ve üretebileceği nakit akışını. Bu rehber, İstanbul'da yatırım amaçlı ticari gayrimenkul arayanlar için bu iki değerlendirmeyi aynı dosyada toplar.


Yazar: Taylan Hersek — Konut ve Ticari Gayrimenkul Danışmanı. İçerik kontrolü: 19 Ekim 2026.


1. Önce yatırım hedefinizi ve mülk tipini belirleyin


Düzenli kira geliri, uzun vadeli değer artışı ve ileride kendi işinizde kullanma hedefleri farklı mülkler gerektirebilir. Bütçeniz kadar elde tutma sürenizi, kredi kullanımınızı ve gelir kesintisine dayanabileceğiniz süreyi de yazın.


  • Cadde dükkânı: Görünürlük, yaya akışı, cephe, yükleme imkânı ve farklı sektörlere uygunluk öne çıkar.

  • Ofis veya plaza bağımsız bölümü: Ulaşım, otopark, kat planı, bina yönetimi ve aidat yükü birlikte değerlendirilir.

  • Depo veya sanayi mülkü: İmar ve faaliyet uygunluğu, tır erişimi, tavan yüksekliği, yük kapasitesi ve enerji altyapısı belirleyicidir.

  • Komple bina: Her bölümün kullanım durumu, boşluk oranı, ortak giderler ve büyük bakım ihtiyacı ayrı ayrı incelenir.


Ticari mülk satın almak ile devren işletme almak farklı işlemlerdir. Bir kafeyi demirbaşları ve işletme düzeniyle devralmak, dükkânın tapusunu satın aldığınız anlamına gelmez. Ayrıntı için devren kiralık ve işletme devri rehberine bakabilirsiniz.


2. Lokasyonu mahalle adıyla değil, kiracının işiyle ölçün


Aynı cadde üzerindeki iki dükkânın gelir potansiyeli farklı olabilir. Köşe konumu, vitrinin görünürlüğü, kaldırım genişliği, giriş kotu ve karşıya geçiş imkânı metrekaresinden daha fazla fark yaratabilir. Lokasyonu hafta içi, hafta sonu ve farklı saatlerde görün.


Kadıköy'de Moda ve Caferağa'daki bir işletmenin ihtiyaçları; Caddebostan ve Suadiye'deki bir perakende mağazasından veya Kozyatağı'ndaki bir ofisten farklıdır. Bu örnekler bir bölge için getiri vaadi değildir; aynı kira beklentisinin her sokakta kullanılamayacağını gösterir.


Şu sorunun cevabını arayın: Bugünkü kiracı yarın ayrılsa burayı hangi üç farklı işletme kullanabilir? Yalnızca tek sektöre uygun, pahalı dönüşüm gerektiren bir alan için boş kalma payını daha ihtiyatlı belirleyin. İlan kiralarını, gerçekleşmiş ve doğrulanabilen emsallerle karıştırmayın.


3. Tapu, takyidat ve kullanım belgelerini eşleştirin


Gezdiğiniz yerin ada, parsel ve bağımsız bölüm numarasıyla tapudaki yerin aynı olduğunu doğrulayın. Satıcının malik olup olmadığını, hisseli mülkiyet varsa satılan payı ve temsil yoluyla işlem yapılıyorsa yetkiyi kontrol edin.


Güncel tapu kaydı ve takyidat incelemesinde ipotek, haciz, şerh, irtifak ve diğer kayıtların işlem üzerindeki etkisi değerlendirilmelidir. Bir kaydın bulunması her zaman aynı sonucu doğurmaz; terkin veya izin gerektiren durumların nasıl çözüleceği satıştan önce netleşmelidir. TKGM hizmetlerine ve takyidat belgesi rehberime ulaşabilirsiniz.


Tapuda yazan nitelik ile mevcut işletmenin faaliyeti tek başına birbirini doğrulamaz. İlgili belediyeden imar durumu, onaylı proje, yapı kullanma izin durumu ve planlanan faaliyetin ruhsat şartları araştırılmalıdır. Yönetim planını, ortak alan kullanımını, tabela ve baca düzenini de dosyaya ekleyin. Kadıköy için başlangıç noktası Ruhsat ve Denetim Müdürlüğünün resmî sayfasıdır.


Mevcut işletmenin ruhsatı, gelecek her kiracının farklı bir faaliyet için aynı izinleri alabileceğini göstermez. Özellikle restoran, sağlık hizmeti, üretim veya yoğun havalandırma gerektiren kullanımlarda faaliyete özel inceleme yaptırın.


4. Teknik durumu kira hesabının parçası yapın


Bir ticari taşınmazın bakımlı görünmesi, yapısal durumunun uygun olduğuna dair teknik rapor yerine geçmez. Binanın yaşı ve mevcut belgeleriyle birlikte gerekli mühendislik incelemesini planlayın; deprem ve dönüşüm ihtimalinin gelir kesintisine etkisini değerlendirin.


Yerinde kontrol listesi şunları içermelidir:


  • Net kullanılabilir alan ve projeyle uyum; bodrum veya ortak alanların satış alanına eklenip eklenmediği.

  • Elektrik gücü, tesisat, internet, havalandırma, yangın güvenliği ve erişilebilirlik.

  • Rutubet, su baskını, çatı, cephe, asansör ve iklimlendirme bakım ihtiyacı.

  • Aidat, yönetim kararları, planlanan büyük onarımlar ve malike kalabilecek giderler.


Tadilat için tek bir tahmin kullanmak yerine iş kapsamı belli yazılı teklifler alın. Kiracının yaptığı dekorasyonun, tahliye sonrasında size kalıp kalmayacağını sözleşmeden doğrulayın.


5. Kiracılı mülkte sözleşmeyi ve gerçek tahsilatı inceleyin


Satıcının söylediği kira rakamını sözleşme, ek protokoller ve mümkünse son 12 aylık ödeme kayıtlarıyla karşılaştırın. Geçici indirim, kirasız dönem, peşin tahsilat veya ciro kirası varsa ilk yıl geliri değişebilir. Kişisel veriler, tarafların yetkisi ve gerekli gizlilik düzeni içinde paylaşılmalıdır.


Kiracının tam ticaret unvanını, sözleşmeyi imzalayan yetkiliyi, artış maddesini, erken çıkış şartlarını ve teminatları kontrol edin. Tabeladaki marka ile sözleşmedeki kiracı şirket aynı olmayabilir. Bu ayrımı kurumsal kiracılı ticari mülklerin avantajları yazısında ayrıntılı ele alıyorum.


Türk Borçlar Kanunu m.310 uyarınca, kira ilişkisi sürerken mülkü alan yeni malik sözleşmenin tarafı olur. Bu nedenle satın alma, mevcut sözleşmeyi kendiliğinden sıfırlayan bir işlem olarak görülmemelidir. Hukuki değerlendirme için 6098 sayılı Kanunun resmî metni esas alınmalıdır.


6. Brüt kira, net tahsilat ve net işletme gelirini ayırın


Sözleşmede 80.000 TL yazması, hesabınıza 80.000 TL yatacağı veya bu tutarın tamamının kazanç olacağı anlamına gelmez. Kiranın brüt mü net mi olduğu, KDV'nin dahil olup olmadığı ve stopajın uygulanıp uygulanmadığı açık olmalıdır.


GİB kira geliri rehberinde, kapsamındaki işyeri kira ödemeleri için brüt tutar üzerinden %20 tevkifat açıklanır. Örneğin stopaja tabi brüt 80.000 TL kirada 64.000 TL malike, 16.000 TL vergi kesintisine ayrılır. Bu örnek her kiralamaya uygulanmaz; tarafların vergi statüsü ve taşınmazın işletmeye dahil olup olmaması KDV ve stopaj değerlendirmesini etkiler.


Yatırım karşılaştırmasında aynı hesap temelini kullanın:


  • Toplam yatırım maliyeti: Satış bedeli + alıcıya düşen işlem ve hizmet giderleri + gerekli ilk onarım ve uyarlama harcamaları. İndirilemeyen KDV varsa bunu da değerlendirin.

  • Yıllık net işletme geliri: Yıllık kira − boş kalma ve tahsilat kaybı payı − malike kalan işletme giderleri.

  • Vergi ve finansman öncesi net işletme getirisi: Yıllık net işletme geliri / toplam yatırım maliyeti × 100.


Stopajı hem brüt kiradan düşüp hem de aynı verginin tamamını ikinci kez gider yazmayın. Vergi sonrası nakit akışını mali müşavirinizle ayrıca çıkarın. Depozito ise kira geliri gibi değerlendirilecek bir yatırım getirisi değildir.


7. Örnek ticari mülk getiri ve amortisman hesabı


Aşağıdaki tutarlar hesap yöntemini göstermek için varsayılmıştır; İstanbul piyasa ortalaması veya belirli bir mülkün teklifi değildir. KDV olmadığı, brüt kira üzerinden vergi öncesi karşılaştırma yapıldığı varsayılmıştır.


Hesap kalemi

Varsayımsal tutar

Satın alma bedeli

12.000.000 TL

Alıcıya ait edinim ve ilk iyileştirme giderleri

800.000 TL

Toplam yatırım maliyeti

12.800.000 TL

Aylık brüt kira

80.000 TL

Yıllık brüt kira

960.000 TL

Bir aylık boş kalma / tahsilat kaybı varsayımı

−80.000 TL

Yıllık malike kalan giderler

−100.000 TL

Yıllık net işletme geliri

780.000 TL


Vergi ve finansman öncesi net işletme getirisi 780.000 / 12.800.000 × 100 = yaklaşık %6,09 olur. Aynı varsayımlarla basit geri dönüş süresi 12.800.000 / 780.000 = yaklaşık 16,4 yıldır.


Bu basit amortisman hesabı; gelecekteki kira artışını, mülkün satış değerini, enflasyonu, vergiyi, krediyi ve büyük yenileme harcamalarını içermez. Finansal modelde bu kalemleri yıllara göre ayrıca değerlendirmek gerekir. Konut ve diğer mülklerle kıyaslama için yatırım türleri ve amortisman rehberine göz atabilirsiniz.


8. Kredi, boşluk ve yeniden satış senaryosunu test edin


Yalnızca bugünkü kiraya göre kredi taksiti planlamayın. Altı ay gelir elde edemediğiniz, kirayı daha düşük seviyeden yeniden bağladığınız veya beklenmedik onarım çıktığı senaryolarda ek nakit ihtiyacınızı hesaplayın. Değişken faiz veya yeniden finansman varsa onun etkisini de ayrı görün.


Çıkış planınız da başlangıç dosyasında yer almalı: Bu mülkü ileride hangi yatırımcı veya kullanıcı alabilir? Alan bölünebilir mi; bunun proje ve izin koşulları nedir? Kiracı ayrıldığında kullanılabilirliği ve emsal satışlarla desteklenen değeri ne olur? Sadece iyimser senaryoda çalışan yatırım, beklenenden daha fazla nakit bağlayabilir.


Teklif vermeden önce elinizde bulunması gereken dosya


Güncel tapu ve takyidat, onaylı proje ve kullanım bilgileri, ruhsat uygunluğu araştırması, kira sözleşmesi ve ekleri, tahsilat dökümü, gider listesi, teknik inceleme ve karşılaştırılabilir emsaller aynı dosyada bulunmalı. Eksik belgeyi sözlü vaatle kapatmak yerine, tamamlanmasını teklifin açık bir koşulu olarak değerlendirin.


Satın alma bedeli dışındaki masraflar için komisyon, tapu harcı ve alım satım giderleri rehberini de inceleyebilirsiniz.


Sık sorulan sorular


Yatırım için dükkân mı, ofis mi daha mantıklı?


Tek bir doğru yoktur. Toplam maliyet, vergi ve finansman öncesi net işletme getirisi, kiracı talebi, aidat ve yeniden kiralama süresi aynı esaslarla karşılaştırılmalıdır. Daha yüksek ilan kirası tek başına daha iyi yatırım anlamına gelmez.


Ticari mülkte iyi amortisman süresi kaç yıldır?


Her bölge ve mülk türü için geçerli sabit bir süre bulunmaz. Basit geri dönüş süresi; risk, bakım ihtiyacı, gelir sürekliliği ve alternatif yatırımlarla birlikte yorumlanmalıdır. Kira artışı veya değer artışı garanti kabul edilmemelidir.


Kiracılı ticari mülk almak daha mı güvenlidir?


Mevcut kira geçmişi inceleme avantajı sağlar. Ancak kiracının ödeme gücü, sözleşmenin gerçek koşulları ve kiracı ayrıldıktan sonraki talep doğrulanmadan yalnızca doluluk üzerinden karar verilmemelidir.


Kapora vermeden önce hangi belgeler görülmeli?


En azından mülkiyet ve yetki belgeleri, güncel takyidat, kullanım uygunluğu bilgileri ve kiracılıysa sözleşmenin tüm ekleri incelenmelidir. Ödeme ve iade koşullarını işlem özelinde yazılı ve hukuken değerlendirilmiş şekilde belirleyin.


İstanbul'da ticari mülk yatırımınızı birlikte değerlendirelim


İstanbul genelinde dükkân, ofis ve komple bina alımında; fiyatı, kira potansiyelini, kiracı profilini ve pazarlanabilirliği birlikte değerlendirebiliriz. Ben Taylan Hersek; konut, ticari gayrimenkul, devren kiralıklar ve komple binalar alanında çalışıyorum.


Bütçenizi, düşündüğünüz bölgeyi ve varsa ilan bağlantısını paylaşın; ticari yatırım kriterlerinizi birlikte netleştirelim. Hukuki, vergisel ve teknik kontroller için ilgili uzmanların incelemesiyle ilerlemek gerekir.




Resmî kaynaklar


Yorumlar


bottom of page